E tele ekalesia ua tofia taitai, o ē na ta‘ita‘iina le nu‘u o le Atua e toe fo‘i atu i Aikupito. O loo i ai taitai o le ekalesia, o e ua oo mai i ituaiga uma o aoaoga faavae e se ese mai le Tusi Paia (Le Afioga a le Atua) ma mafua ai ona tumau tagata i le tulaga o i ai ma ola ai i le agasala, nai lo le faia o tagata e ulu atu i le faagasologa o le faapaiaina ma tuuina atu o latou olaga atoa ia Iesu Keriso ma mulimuli ia te Ia. E pei lava o tagata o le Atua i le Feagaiga Tuai, o ē na fa‘aolaina e le Atua mai le sauāga a Farao, ae ao latou i ai i le vao i lo latou ala i le laueleele na folafolaina, latou te leʻi fiafia i le taʻitaʻi tofia a le Atua o Mose ma le auala a le Atua e fai ai mea. Sa mananao tagata o le Atua e tofia se taitai fou, o lē na te toe ta‘ita‘iina atu i latou i Aikupito.
Sa mananao tagata o le Atua e tofia se taitai fou ma toe foi atu i Aikupito
Ona latou fai atu lea o le tasi i le isi, “Ia tatou tofia a (fou) taitai ma toe foi atu i Aikupito (Numera 14:4)
Sa agai atu le nuu o le Atua i le nuu o le folafolaga. Ina ua latou taunuu i le vao o Parana, Na folafola e le Atua ia Mose, o le a Ia tuuina atu le laueleele o Kanana i le fanauga a Isaraelu. Na poloaiina e le Atua Mose e auina atu mai ituaiga taitasi le tagata e toatasi, e su‘esu‘e le nu‘u o Kanana. Sa usiusitai Mose i le poloaiga a le Alii ‘ua ‘a‘auina atu fo‘i e ia o ulu e to‘asefulu ma le lua o le fānauga a Isaraelu e asiasi i Kanana.
Mavae 40 aso, ‘ua toe fo‘i mai tagata e to‘asefulu ma le lua ‘iā Mose, Arona, ma le faapotopotoga. Sa latou faamaonia, ‘ua tafe ai le suāsusu ma le meli i le nu‘u. Ae peitai, sa latou fai mai foi, ‘ua malolosi fo‘i o ē nonofo ai, ma ‘a‘ai ‘ua nofo ‘olo ma tetele lava. Ina ua faalogo le faapotopotoga ia latou upu, sa latou atuatuvale.
O mea lava fo‘i na va‘aia e tagata e to‘asefulu ma le lua, ae latou te lei faasoaina atu le lipoti lava e tasi.
O le tala lelei ma le leaga a le au sipai e toasefulu ma le lua
Talu ai sa iai se lipoti lelei a Kalepo ma sa talitonu e mafai ona latou manumalo mai ai. O lea la, Na faafilemu e Kalepo le nuu i luma o Mose, e ala i le faapea atu e tatau ona latou o a’e vave ma fai mo i latou le laueleele.
Ae e leʻi tutusa manatu o isi tamāloloa. Sa latou le talitonu, na mafai ai ona latou o ae e tau ma le nuu ona, i la latou vaai, sa sili atu lo latou malolosi. Na latou aumaia se lipoti leaga, E ala i le fai atu: “le fanua, lea na matou o atu ai e su'esu'e, o le nu‘u lea ‘ua ‘aina ai ē o nonofo ai; o tagata uma fo‘i na matou iloa ai, o tagata tino tetele lava ia. Ma o iina na matou vaai ai i tagata tinoese, o atalii o Anaki, e sau mai tagata tinoese: a o i matou i la matou lava manatu e pei o sē, ma sa faapea foi i matou i o latou luma” (Numera 13:31-33).
E leʻi faalogo le fanauga a Isaraelu iā Kalepo ma lana tala lelei. Ae sa latou faalogo i le tala leaga a isi tagata. Auā ina ua latou faalogo i le tala leaga, ua latou sii aʻe o latou leo ma fetagisi ma fetagisi i lenā pō.
Na amata ona muimui ma faitio le faapotopotoga
E leʻi faalogo le faapotopotoga i upu a Kalepo ma upu ma folafolaga a le Atua ma lē talitonu i Lona malosi.. Ae sa latou faalogo i upu a isi alii, o ē na fa‘alagolago i o latou lava tomai nai lo le malosi o le Atua.
Vave, sa amata ona muimui ma faitio tagata ia Mose ma Arona. Sa latou fesili mai, semanū e le mafai ai e le Atua ona oti i latou i le nuu o Aikupito po o le vao, ma pe aisea foi na taitaiina ai i latou e le Atua i se nuu, o le a latou pauu ai i le pelu ma le mea o le a avea ai a latou avā ma fanau ma vete
E ala i le talitonu i upu a tagata, na latou faatagaina se tulaga sili ona leaga i o latou mafaufau, e le'i fetaui ma le vaaiga a le Atua.
Na folafola e le Atua na te tuuina atu ia i latou le laueleele. Ae sa talitonu tagata i le lipoti a tagata e toasefulutasi e sili atu i upu ma le folafolaga a le Atua. Sa latou faalogo ma faalagolago ia i latou, nai lo le faalogo ma faalagolago i le Atua. Ona o le mea moni, na taitaiina tagata i le fefe, na mafua mai i le tala leaga, sa latou mananao e tofia se taitai, o ai na te toe aumaia i latou i Aikupito.
Sa latou mananao e tofia se tasi, o lē na te toe fa‘afoisia i latou i lo latou olaga tuai, na latou misia tele.
E sili atu ona latou ola i le nofo pologa i lalo o le pulega a Farao ma auauna i atua ese, ina ia mafai ona latou ola e tusa ma o latou loto, fa'ataunu'u tu'inanau ma tu'inanau o latou tino, ona ola ai lea i le saolotoga ma faalagolago i le Atua ma auauna atu ia te Ia ma ola e tusa ai ma Lona finagalo.
Tofiaina taitai, o lē na ta‘ita‘iina le au fa‘atuatua i Aikupito (le lalolagi)
Ma o le mea tonu lava lena, o le a le mea e tupu i le faapotopotoga a le Atua (le Ekalesia.) Le asō. O tagata talitonu ua avea ma a foafoaga fou i le lalolagi faaleagaga, e ala i le faatuatua ia Iesu Keriso ma le toefaafouina. Ua faatauina i latou i le toto o Iesu Keriso ma togiolaina mai lo latou natura agasala.
Ua togiolaina i latou mai le mana o le tiapolo ma le pogisa, WHO e pule i olaga o tagata e ala i le agasala. Ae…
Ona o le alofa mo le lalolagi ma i latou lava, e toatele Kerisiano e le mananao i ai ofu le tagata fou.
Ua ia i latou le tomai e ola ai i le saolotoga, ae o le toatele ua filifili e ola i le nofo pologa. E mafua ona o le toatele o tagata e le mananao e gauai atu i le Upu ma e le mananao e oti i le tino.. Latou te mananaʻo e taofimau i lo latou ola faʻatuatuaina tuai ma le toeaina ma lona natura.
Ona o lena, e toatele e le ulu atu i lea nofoaga, ua saunia e le Atua mo i latou.
E toatele tagata e le matutua faaleagaga ma ola ae i le faatusa o Iesu Keriso. Ae latou te tumau i le tagata tuai faaletino, o lē e ola i la le tino i le pologa a le tiapolo ma o loo taʻitaʻiina e elemene vaivai ma lē tagolima o lenei lalolagi..
Ae ui i lea, ina ua outou le iloa le Atua, na ‘outou ‘au‘auna atu i ē e lē o ni atua fa‘anatura. Ae o lenei, pe a uma ona outou iloa le Atua, pe sili atu ua iloa e le Atua, pe faapefea ona outou toe liliu atu i mataupu vaivai ma le mativa, o le mea lea tou te toe fia nofo pologa ai? Ua outou tausia aso, ma masina, ma taimi, ma tausaga ('Au 4:8-10).
Sa latou salamo i luma o le mata, ae le o le loto
o e na le usiusitai i ai o tatou tamā, ae tulia o ia mai ia te i latou, ma i o latou loto ua toe foi atu i Aikupito (Galuega 7:39)
E toatele Kerisiano na salamo i luma o le vaai, ae le o i o latou loto. Latou te manatu, o le asiasi atu i se ekalesia ma faia ‘galuega lelei’ e faaolaina ai i latou. Ae peitai, e le liua o latou loto.
Latou te le fia faalogo i le Upu, ae tuu atu i le Upu.
Leai, latou te mananao e taitaia o latou lava olaga ma le manatu i o latou mafaufau, o le a latou o i le lagi pe a latou feoti. O le mafuaaga lena latou te talitonu ai ia Iesu, ia papatisoina, alu i le lotu, ma atonu e i ai se galuega i la latou faapotopotoga.
Ae ona o o latou loto e tumau pea le le salamo ma le suia, ua latou teena le Upu ma toe foi atu i a latou masani tuai ma lo latou olaga fiafia tuai.
Latou te vaavaai mo taitai, o ē tala‘i atu fo‘i e tusa ma o latou taliga tigā ma le loto ma le mana‘o o o latou loto lē salamō. Ina ia latou le toe suia, ae mafai ona ola i o latou lava olaga.
Mo le taimi o le a oʻo mai pe a le onosaʻi ile aʻoaʻoga manaia; Ae ina ua uma a latou tuʻituʻi o le a latou faʻapipiʻiina ia latou faiaʻoga, I ai o taliga; Ma o le a latou liliu ese o latou taliga mai le mea moni, ma o le a liliu atu i le talatala (2 Timoteo 4:3-4)
Latou te saili, pei o le fanauga a Isaraelu, mo taitai, o lē na te toe ta‘ita‘iina atu i latou i Aikupito; le lalolagi. Ina ia mafai ona latou tumau i le faaletino ma ola e tusa ma le loto, tu'inanau ma tu'inanau o o latou tino agasala ma fai le mea latou te loto i ai.
E toatele Kerisiano e mananao e tumau i le faaletino ma e le mananao e taʻu atu i ai le mea e fai
E toʻatele Kerisiano e lē mananaʻo e fesagaʻia a latou amioga ma o latou olaga. Latou te le mananao e aoaiina ma faasa’oina e le Upu. Latou te le mananao i ai tuu i lalo o latou tino ma teena ma sauaina e le lalolagi ma tagata o loo siomia ai i latou. Leai, latou te mananao ia fiafia ma talia e le lalolagi. Latou te mananaʻo ia maua se olaga e aunoa ma le popole ma le fiafia, pei lava o le lalolagi.
Ma o le mafuaaga lena ua tofia ai le toatele o faifeau ma taitai o ekalesia, o ē e lē fa‘aleagaga ma ola i la le tino.
Latou te le tautala i afioga a le Atua, a o upu a tagata, o le a toe taʻitaʻiina atu ai tagata i Aikupito; le lalolagi, i le pologa a le tiapolo. Latou te manatu, ua latou saoloto ma ola i le saolotoga, ae ua sese i latou.
Na filifilia ma tofia e le Atua Mose e fai ma taʻitaʻi
O Mose e le o se taitai, o lē semanu e filifilia ma tofia e tagata. Aua ana fai i tagata, e sili ai ona latou filifilia ma tofia se isi e fai ma o latou taitai.
O se tasi e pei o Arona, o lē na fa‘atagaina o ia e fa‘amata‘u e tagata ma faia le mea na latou manana‘o e fai (Esoto 32). Ae peitai, Na filifilia ma tofia e le Atua Mose e fai ma taʻitaʻi o Ona tagata, e fai ma sui o Ia.
Ia avea tagata talitonu ma le mafanafana ma le le mautonu mo Iesu Keriso?
Ona o nei a'oa'oga uma fa'aletagata fa'aonaponei, e toatele tagata talitonu naunau, o e na amata i le loto faamaoni ma le faamaoni, ua mou atu lo latou maelega ma le afi. O le toʻatele o tagata talitonu ua avea ma ē e leʻi māfana ma lē mafaufau mo Iesu Keriso, Le Atua ma Lona Malo, ma aua le usiusitai i le upumoni.
I le tele o olaga, Ua le toe avea Iesu ma totonugalemu.
E toatele tagata talitonu ua le o toe taulai atu i le auala latou te mafaia faaeaina Iesu ma faafiafia le Tamā ma o latou olaga. Ae latou te taulai atu ia i latou lava ma lo latou lava malo. O loo latou sailia ni auala, ia manuia ma manuia i lenei lalolagi. Latou te mananaʻo i mea e tasi e pei o le lalolagi, ae na o le lelei ma sili atu.
Nai lo le ola i le Agaga, ua latou toe foi mai pea i la le tino ma ola ai i le nofopologa a elemene matitiva o lenei lalolagi, pei o le fanauga a Isaraelu.
Oi talofa i fanau mumu, ua fetalai mai ai le Alii, e faia fautuaga, ae leai ia te aʻu; ma le ufiufi i le ufiufi, ae le o loʻu agaga, ina ia latou faʻaopopo agasala i le agasala: E savali e alu i lalo i Aikupito, ma le fesili i loʻu gutu; Ina ia faʻamalosia i latou lava i le malosi o Faraoh, ma talitonu i le ata o Aikupito! O le mea lea o le a avea ma malosi o Farao lou maasiasi, ma le talitonuina i le ata o Aikupito lou le mautonu (Isaia 30:1-3).
E toatele taitai o le ekalesia e talai atu se talalelei a tagata
E le taulai atu le talalelei ia Iesu, le satauro ma le toto, faaola agaga ma le faapaiaina; tuu ese le toeaina ma ana agasala ma amioletonu. Ae ua avea le talalelei ma se tala lelei o le manuia faaletagata, tumu i le alofa tunoa o le tagata, e taulaʻi atu i…. tagata.
Oi ioe, e tausia oe e le Alii. Na te faamanuiaina oe ma saunia mea mo oe ina ia e le popole i se mea. Ae i aso nei, o le talalelei e na o le manuia faaletino, fiafia, ma oa o tagata. Ona, o le mea lena e fia faalogo i ai tagata talitonu faaletino.
Latou te le mananao e faasa’oina ma aoaiina e le Upu. Ae latou te mananao e faaaumea, manuia, fa'aosofia ma fa'alumaina ma maua lagona le mautonu mafanafana i le lotu. Latou te le mananao e lafoai mea latou te fiafia i ai ae o se mea e inosia e le Atua.
Mea tonu lava lena, ua latou filifilia ma tofia taitai, pe saili mo se ekalesia, o e faataunuuina o latou tuinanau ma manaoga ma talai atu e tusa ma o latou tino ma o latou loto.
E talaʻia e le toʻatele o taʻitaʻi lotu mea e fia faalogo i ai tagata
O nei taitai, o e ua tofia e tagata o loo auauna atu i tagata. O le mafuaaga lena e lauga ai nei taitai, mea latou te fia faalogo i ai. Aua o le tele o tagata latou te tosina mai, o le tele o le faapotopotoga, le ta’uta’ua, ma le tele tupe.
Ua manatu nei taʻitaʻi lotu latou te faafiafiaina le Atua ma auauna iā Iesu. Latou te manatu o le tuputupu ae o se faailoga, latou te galulue i le faatuatua ma savavali i le finagalo o le Atua. Ae nai lo le aoao atu, faasa'oina ma le tausiaina o Kerisiano i le Upu, ‘ina ‘ia ta‘umatuaina ma tutupu a‘e i latou ‘ia fa‘atusaina ‘iā Iesu Keriso ma fa‘apa‘iaina le tino o Keriso, mama ma amiotonu, o nei taitai e taitaia le nuu o le Atua e toe foi atu i Aikupito; i le pologa o le lalolagi; o le tiapolo ma le pogisa.
Ua le toe avea i latou ma malamalama e susulu mai i le pogisa, ae ua tasi i latou ma le pogisa.
‘Ia fai ma masima o le lalolagi’
