Ua faataahia te Ekalesia ia riro ei mana no te Atua i ni‘a i te fenua nei. No roto i te Pukapuka o nga Mahi, te tai'o nei tatou i te haerea o te Ekalesia a te Mesia e to'na ti'araa i roto i te sotaiete. Ko te huihuinga o te hunga whakapono whanau ano ko te Hahi. E ere faahou ratou i te poieteraa tahito tei roto te tino hara i te arii, engari kua waiho hei mea hanga hou, i ara ake tona wairua i te hunga mate, i roto hoki i a ia te kupu me te Wairua Tapu i kingi ai. I haere nga Karaitiana i muri i te Wairua i runga i te kupu i runga i te mana o Ihu Karaiti me te kaha o te Wairua Tapu. Ua ite ratou i te ao varua e te mau varua. No te mea ehara nga wairua katoa, i mahia e ratou, no te Atua ia, a whakaae ana ki a Ihu Karaiti; te Kupu hei Ariki. He maha nga wairua, no te rangatiratanga o te pouri te hunga i haere mai hei anahera mo te marama (a.o Timoti 4:1, 1 Hone 4:1). Ua riro te Ekalesia ei mana no te Atua e ua haere na roto i To’na mana i ni‘a i te fenua nei. Engari he mana tonu te Hahi na te Atua, kua riro ranei te Hahi hei whakahaere hapori?
Ko nga reta apotoro ki nga hahi o te takiwa
I roto i nga reta apotoro ki nga hahi o te takiwa, ehara i te mea ko nga mea i pai te haere i roto i nga hahi, engari ka panui ano matou mo nga whakatikatika, patu, te piiraa ki te ripeneta, te whakakorenga o te hara, te karanga ki te oho me te tika, whakatupato mo Kaiako teka, nga whakaakoranga teka, wairua whakapohehe, nga poropiti teka, Na pera i runga.
Ka hoki ano, ua farerei te mau aposetolo i te mau orometua haavare, nga whakaakoranga teka, hara, me era atu mea i uru ki te hahi, i whakakitea mai e te Wairua Tapu. Ua heheu mai te Varua Maitai e ua faaara ia ratou i te mau mea i tupu i roto i te mau ekalesia e ua pii te mau aposetolo ia ratou ia tatarahapa.
I whakakitea e Ihu te haere me te ahua o nga hahi e whitu
I roto i te pukapuka o te Whakakitenga, Ua fâ mai Iesu ia Ioane i te motu no Patamo e ua faaite i te haerea e te huru mau o na ekalesia e hitu i Asia.
Ua heheu mai Iesu i te mau mea i tupu maitai e te mau mea i tia i te ekalesia ia tatarahapa e ia faaatea ê atu ia ’na.
E whakaatu ana tenei ki a tatou, e kore a Ihu e whakaae ki nga whanonga katoa o nga Karaitiana, mai tei mana‘ohia e tei porohia i roto i te mau ekalesia e rave rahi.
He maha nga hahi i kotiti ke i te Kupu me te Wairua Tapu
Tuhinga o mua, he maha nga mea kua uru ki roto ki te Hahi, a he maha nga hahi i kotiti ke i te Paipera (Te Kupu a te Atua) me te Wairua Tapu.
He maha nga hahi i whakarere i te huarahi whaiti o te Atua, ka uru ki te huarahi whanui o te ao.
I taupatupatu ratou ki te ao, ko te whakaaro kia riro wairua me te pupuri i nga wairua i roto i te hahi. Na tera, ka ngaro te mana o te hahi i runga i te whenua.
Ko te hahi kua kore he hahi wikitoria i roto i te hapori, o tei parahi i roto ia Iesu Mesia e te haere nei i roto i To’na mana e te ohipa nei na roto i te Varua i roto i te mana o te Varua Maitai e tei haamau i te Basileia o te Atua i nia i te fenua nei..
Kare te hahi e whawhai ana ki te rewera me nga rangatira, rangatiratanga, nga mana o te rangatiratanga o te pouri
Engari kua noho te hahi hei whakahaere hapori.
Kua riro ranei te hahi hei whakahaere hapori?
Kua noho te whare karakia hei kaupapa hapori, i noho ai te tangata hei pokapū me te kikokiko (wairua me te tinana) o Karaitiana ko whakangahau me te whangai.
Ko te hahi kua kore e ora mo Ihu Karaiti me te kore e mahi i ta Ihu (te Word) kī. Te ora nei râ te ekalesia no ’na iho e te faahuru ê i te mau parau o te Bibilia e e rave i te mea e au ia ’na.
Eita te mau Kerisetiano e horoa faahou i to ratou ora no Iesu. Ka ora nga Karaitiana mo ratou ano ka whakamahi i te Atua ki te whakatutuki i nga hiahia me nga hiahia o o ratou kikokiko.
Ka rite ki te roa rite Karaitiana noho kikokiko, me te haere i muri i te kikokiko hei utu o te Wairua, ka noho te hahi i roto i te pouri. Ka waiho te hahi hei pononga mo te ao; te rangatiratanga o te pouri, a ka mahi i ta te ao e korero nei, a e kore e wikitoria i runga i tenei whenua.
He pehea te whakaaro o te tangata ki te hahi?
Ko te nuinga o nga tangata e kii ana ko te whare karakia he kaupapa hapori. Ki ta ratou titiro ko te whare karakia he waahi ka huihui nga Karaitiana kotahi, e rua ranei i te wiki ka waiata, whakarongo ki te kauhau, inoi, me te whakahoa i muri i te karakia me te noho pai.
No te aha te taata e haere ai i te pureraa?
Kua whakaaro koe he aha koe i haere ai ki te karakia? Ka haere koe ki te whare karakia i runga i nga tikanga tuku iho? No te herenga, na te mea i haere to whanau ki te whare karakia no reira ka haere ano koe ki te karakia?
Ka haere koe ki te whare karakia kia pai ai to mahara, no te mea e whakaaro ana koe na te haere ki te whare karakia ka pena koe kua ora?
Ka haere ranei koe ki te whare karakia mo nga ahuatanga whakahoahoa; nga hononga hapori, hononga, me nga mahi hapori? A ka haere koe ki te whare karakia mo te wheako; te hau, waiata pai, nga kupu whakahihiko a te kaikauwhau, rānei … (whakakiia e koe nga panui).
He pai te whakahoahoa mo nga tangata
Te ora nei tatou i roto i te hoê tau tei riro te taata ei pu rahi e ua riro te mau taairaa e te auhoaraa ei tuhaa faufaa o te oraraa. Ki te kore koe e uru, e kii ana te ao he he tetahi mea ka tohua koe e hinengaro hinengaro. No te mea me whai oranga koe ki te taha o nga hoa maha me nga hoa mohio. E ere noa teie i te hoê peu i roto i te ao nei, i roto atoa râ i te ekalesia.
Kare he aha he aha te ahua o te hahi me te haahi ka toro atu koe, He mahi nui te whakahoahoa i roto i te hahi. Pea ara te tino mahi i roto i te hahi, haunga te wahanga whakangahau.
Ka taea e te tangata te whakakahore i tenei me te kii karakia ko te Atua te mea tino nui me te haere ki te hahi mo Ihu. Engari ka titiro koe ki nga wahanga o te mahi karakia, tata katoa nga huānga e huri ana ki te pai ki te kikokiko o te tangata.
Ko te nuinga tenei na te mea ko te nuinga o nga hahi e hiahia ana ki te kukume me te pupuri i nga tangata maha ka taea.
Tera pea e whakaaro koe, “Āta noho, he mea pai tena! No te mea ka nui ake nga tangata ka kumea ki te hahi, ka nui noa atu nga wairua e ora ana i te mate”.
Engari ehara tera i te tino take e hiahia ana nga hahi ki te kukume i nga tangata maha.
Kei te arotahi nga hahi ki te whakaora wairua?
Ko te nuinga o nga hahi kaore i te aro ki te whakaora wairua engari ki te maha o nga mema. No te mea, te tini o nga mema, te teitei o te moni whiwhi me te nui ake o te rongonui me te rongonui.
No te mea mehemea i tino aro nga hahi ki te whakaora wairua, ei reira ratou e aro ai i te feia faaroo i roto i te ekalesia i ta ratou mau hara, hei utu mo te tuku i nga tangata kia mau tonu ki te hara me te tuku hara i roto i te hahi. (Panuitia hoki: Ka taea e koe te whakauru ki te hara o te hoa whakapono?).
Ko te aroha noa o te Atua ehara i te tukunga mo te kikokiko kia hara tonu
Katoa whanau hou whakapono, e noho ana i roto ia Ihu Karaiti, e haere ana i runga i te Wairua, e mohio ana na te hara te wehewehe i waenganui i te Atua me te tangata, a ko te hara ki te mate. Ka pa tonu tenei, ahakoa te houhanga o te ao, ahakoa te patunga tapu o Ihu Karaiti me ona toto.
Kare a Ihu i mate kia mau tonu te tangata ki te hara.
Ko Ihu te rangatiratanga Whakakapi mo te tangata, kia ora ai te tangata i te ahua hara e noho ana, e kingi ana i roto i te kikokiko.
A, no te whakaae koe a Ihu hei Kaiwhakaora, ka waiho ia hei Ariki mo o koutou oranga, a Whaia ia, te tikanga me takoto to kikokiko, kei roto nei te ahua hara.
I te mea ka mau tonu te tangata ki te hara, te tikanga kei te ora tonu te kikokiko.
Te Tuhinga o mua ko te tomokanga. Heoi ano, Ko te aroha noa o te Atua e kore e tukua te kikokiko kia hara tonu.
Te whakamahi tikanga me nga tikanga mo te tangata kikokiko, ko wai te tikanga whakahaere
E mohio ana te ao ki te hiranga o nga whakaaro o te tangata, i te mea kei te arahina te tangata e o ratou hinengaro. Ko te ahua o te tangata mo te nuinga o te waa ka awehia, ka whakatauhia e te whakaurunga o nga hinengaro.
I tangohia e te hahi tenei matauranga o te ao me te whakamahi i nga tikanga me nga tikanga maori kia pai ake ai te mahi karakia ki te tangata kikokiko, e arahina ana e o ratou hinengaro.
I hangaia e te whare karakia te ahua tika na roto i te whakapaipai ataahua me te waiata ahuareka (taringa) me nga rama haukura harikoa (kanohi). Āe, kua whakakapihia nga rama maamaa e nga rama neon tino ataahua e whakamahia ana i roto i nga whare waiata a Hatana. (karapu). Na te mea ehara i te mea ko te puoro anake te awe i te ahua o te tangata engari ko te rama neon.
Kare e roa ka tae mai nga miihini kakara ki roto i te whare karakia (ihu). Na te mea ka pa te kakara ki te ahua o te tangata.
Ko enei tikanga taiao katoa e whakaihiihi ana i nga hinengaro me te hanga wheako e pa ana ki nga kare a roto me nga kare a te tangata. Ka pai te ngakau o te iwi, ka wheako i nga kare pai.
He aha te ahua o te karakia?
He maha nga mahi whakangahau kei roto i nga whare karakia, rite waiata karakia, whakaari, whakaaturanga, etc. No te mea e ohipa maitai te faaanaanataeraa o te tino i nia i te mau mana‘o e te mau mana‘o hohonu o te taata.
He (poto) kauhau whakahihiri te kauhau e tino aro ana ki te tōnuitanga me te taonga o te tangata maori. Kei roto i te kauhau a te hahi nga tikanga awhina whaiaro hei hanga i te whakaaro pai me te whakatenatena i nga tangata i roto i o raatau oranga o ia ra.
No te mea he maha nga Karaitiana e kore e kite ia ratou ano he toa i roto i a te Karaiti, engari ko nga patunga. Ki ta ratou titiro he hipi hinga, e ngenge ana, e noho tonu ana i roto i te awaawa.
Kia puta ai ratou i te raorao, ka tono te hahi tikanga hinengaro me nga hangarau me te whakarato i nga tikanga awhina me nga hangarau, kia rite ai ratou ki to ratou kikokiko.
Kia mau tonu tenei whakaaro tangata, ka whakamahia e ratou nga kupu wairua a te Atua, ka tangohia atu i waho o te horopaki me te whakamahi ki te tangata maori.
Te whakarite kaupapa mo te tangata kikokiko
Ua faatia te ekalesia i te varua o te ao ia tomo mai. Ko te hua, he maha nga hahi o te rohe kua rite ki te ao me te arotahi ki te whakangahau o te tangata kikokiko. He maha nga wa e whakapau kaha ana ratou ki te whakarite i nga karakia, mahi, me nga huihuinga hei whakamanawareka i te tangata kikokiko, atu i te whakapau wa ki roto Rāwiri a nohopuku me te arotahi ki te whakaora wairua, whakatapunga, tipu ake ki te pakeketanga wairua, Te mahi i te hiahia o te Atua, e te haamauraa i te Basileia o te Atua i nia i te fenua nei.
Kaore ratou e noho nui ana ki te Atua me te kore e whakarongo ki nga korero a Ihu ki nga whakapono o te hahi.. Engari, ka whakarongo ratou ki nga mea e hiahia ana te tangata ki te whakarongo me te hiahia, me te whakamahi i nga tikanga maori ki te pai me te whakakaha i te wairua me te tinana o te tangata kikokiko.
He maha nga kaikauwhau e kore e kauwhau i ta te Atua korero, engari e kauwhau ana i ta te iwi e hiahia ana kia rongo. He maha nga wa, ko te karere ano tenei e kauwhautia nei e te ao.
Haunga tera, he maha nga hahi e tuku ana i nga momo whakaurunga katoa hei pai me te whakamana i te kikokiko o te tangata kikokiko.
Na he maha nga whare karakia ka huri hei whare waiata, Nga Kaipupuri, wharekai, karapu whakangahau, whare takaro, whare whakapakari tinana, ioka pokapū, pokapū kanikani, toi hōia pokapū, pokapū whakaaroaro, Na pera i runga.
Ko te wairua me te tinana te pokapū o te whare karakia
Ko te whare karakia e aro nui ana ki te whangai me te whakapakari i te tangata maori, hei utu mo te tangata wairua. Na tera, kua kore te tangata wairua e whangai, whakaakona, me te whakatika (whiua) mai i te Kupu. Ko te hua, ko nga kohungahunga wairua ka noho hei kohungahunga, kare hoki e tupu hei tamariki pakeke a te Atua (e pa ana tenei ki nga tane me nga wahine).
Ka noho kikokiko me te amuamu, amuamu, me te tangi i te wa kaore tetahi mea e haere i runga i ta ratou i pai ai, ki te hara ranei tetahi ki a ratou.
Ka hiahia noa ratou ki te inu waiu, kapohia, whakakororia, whiwhi patipati ki te mahunga, me te moe.
Ki ta te whare karakia he mea noa tenei ahuatanga. Kare rawa nga rangatira o te hahi i te awangawanga.
Na ka noho tonu te tangata wairua hei pepeha. Ka noho koretake nga Karaitiana me te kore korero, engari moe, tangi, rapu aro, me te hiahia kia poipoia. Ka noho ratou hei hipi ngaro, he pononga nei no nga mana o te pouri.
Kua mate a Ihu mo tenei? I hoatu e Ihu tona ora mo tenei? Teie anei To’na hinaaro no Ta’na Ekalesia?
Ko Ihu te Upoko o te Hahi; Tona Tinana
A kua waiho e ia nga mea katoa ki raro i ona waewae, a hoatu ana ki a ia hei upoko mo nga mea katoa ki te hahi, Ko tehea tona tinana, te ki tonu o te kaiwhakaki o nga mea katoa i roto i te katoa (Epeha 1:22-23)
Ua faariro te Atua ia Iesu ei Upoo no te hoê tino; Te Ekalesia. Ka haere te Hahi i runga i te mana o Ihu Karaiti i runga i te kaha o te Wairua Tapu kia rite ki ta te Atua i pai ai, e a poro e e haamau i To’na Basileia i nia i te fenua nei.
Ua faaue Iesu i To'na Tino; te Hahi ki te tuku i tona ake oranga me Whaia ia.
I te mea kaore koe e mahi whakarerea te tangata kikokiko tawhito, e kore e taea e koe te whai i a Ihu (te Word) a e kore koe e haere i runga i tona mana i runga i te Wairua.
No te mea kei te noho te kikokiko o te tangata tawhito te kikokiko o te tangata tawhito, e whakateka ana i nga mea o te Wairua, kahore hoki e tuku ki te Wairua..
Katoa, ko te tangata kua whanau hou me haere i runga i te kupu me te Wairua, korero i nga reo hou, kauwhau i te rongopai kia houhia te tangata ki te Atua, murua me te pupuri i te hara, peia nga rewera, whakaora i nga turoro etc. (Matiu 28:18, Mark 16:15-18, Jn 20:22-23).
Kaua te whare karakia e noho hei whare hapori, i reira te mau Kerisetiano e haaputuputu ai no te arearea e no te faaoaoa e no te faaamu i te tino ma te faaohipa i te mau ravea e te mau ravea natura.
Engari ko te hahi te tikanga ko te whare kaha rawa atu i tenei whenua, o te haere na muri i te Varua i roto i te mana o Iesu Mesia e te faatere nei i roto Ia’na e te haamauraa i To’na Basileia.
E kore te tangata tawhito e mate i roto i a te Karaiti
Ko te tikanga, he okotahi ano. He whare karakia, e noho ana i roto i a Ihu Karaiti, e haere ana i runga i ta te Atua i pai ai. Heoi ano, Ko te nuinga o nga hahi he kikokiko, a kua noho hei whakahaere hapori e rite ana ki te ao me te whangai i te mutunga ka whakamana i te kikokiko o te tangata, kaua ki te wairua o te tangata..
Me mate te tangata maori kia whanau hou ai, kare e tupu tonu. Ko te tino take mo tena, e kore e taea e te nuinga o nga tangata te whakarere i te kikokiko me nga mea o te ao. Mea rahi roa te mau faahemaraa i te ao nei o te tapea i te taata e o te tapea ia ratou ia pohe.
E kore nga kuwaha o te reinga e kaha ki taku Hahi
Na ko taku kupu ano tenei ki a koe, Ko Pita koe, a ka hanga e ahau taku hahi ki runga ki tenei kamaka; e kore ano e taea e nga kuwaha o te reinga. Ka hoatu ano e ahau ki a koe nga ki o te rangatiratanga o te rangi: ko au e here ai i te whenua e herea ano ki te rangi: a ko au e wewete ai i te whenua e wetekia ano ki te rangi (Matiu 16:18-19)
Ka mea a Ihu ko te e kore nga kuwaha o te reinga e taea ki tana Hahi ka hoatu e ia te Hahi te mau taviri o te Basileia o te ra‘i.
Heoi ano, he maha nga hahi kaore i te whakaae ko Ihu te Upoko me te kore e mahi i tana i korero ai. Kaore ratou e haere i runga i te mana o Ihu Karaiti, kaore hoki e kingi mo te rangatiratanga o te pouri, te wahi e kingi ana te mate. Engari, he maha nga hahi i paopao ki te Kupu, no reira ka mau ratou i nga kuwaha o te reinga. (Panuitia hoki: He aha te korero a Ihu mo te here me te wewete?)
Kei te pouri te whare karakia?
Kei te mohio ahau ki au mahi, he ingoa koe i te ai koe, me nga mea kua mate. Kia mataara, whakakahangia nga mea e toe ana, kua rite ki te mate: kahore hoki ahau i kite i au mahi kia tino tika ki te aroaro o te Atua. Kia mahara ra ki te rironga mai ia koe, ki au i rongo ai, kia mau tonu, a ripeneta. Na ki te kore koe e mataara, ka tae atu ahau ki a koe ano he tahae, a e kore koe e mohio ki te haora e tae atu ai ahau ki a koe (Whakakitenga 3:1-4).
He maha nga mahi a tenei hahi. Heoi ano, Aita Iesu i ite i ta ratou mau ohipa i mua i te Atua. Ahakoa he maha nga mahi a te hahi, he ingoa ano to ratou, kua mate wairua te hahi.
Ka whakaaro te iwi kei te ora te whare karakia, engari ko te pono ko te hahi kua moe, kua mate.
I whakahau a Ihu i te hahi kia ara, kia mataara, kia whakakaha i nga mea e toe ana, kua rite ki te mate.
Ua pii Iesu ia ratou ia tatarahapa. No te mea ki te kore ratou e matakitaki, Ka haere mai a Ihu ano he tahae, a kare ratou e mohio ki te haora ka haere mai a Ihu ki runga ki te hahi. (Panuitia hoki: Noho ana te Hahi i roto i te pouri)
Kia riro ano te hahi hei mana mo te Atua
E tano noa te mau parau a Iesu i teie mahana. Me tae mai he whakaoranga i waenga i nga Karaitiana. Ko tenei whakaoranga ka puta he oho wairua, he aranga mai i te hunga mate, ripeneta, me te tango hara i roto i te hahi. No reira, ka riro ano te hahi hei mana o te Atua, hei utu mo te noho hei whare hapori.
Ihu, te Word, me noho ano hei Upoko mo tana Hahi, me hoki mai te Wairua Tapu me te kaha i roto i nga oranga o nga Karaitiana. Ia ite te mau Kerisetiano i te hinaaro o te Atua e ia paari ratou i te hoho‘a o Iesu Mesia e ia haere mai te mau tamarii paari a te Atua i nia i te Varua i roto i te mana o Iesu Mesia ia au i te Parau e te hinaaro o te Atua e ia poro e ia haamau i te Basileia o te Atua i nia i te fenua nei..
Ko te whare karakia ehara i te mea he whare hapori, te wahi e pai ai, e whakakahangia ai te kikokiko o nga Karaitiana kikokiko. Ko te tangata kikokiko tawhito e hiahia ana ki te whakangahau i roto i te kikokiko, ko te tangata wairua hou ia kahore.
Ko te tangata wairua hou e noho ana i roto i a te Karaiti, e arotahi ana ki nga mea o te rangatiratanga o te Atua, e kore e whakatu i tona ake rangatiratanga ki te whenua., engari whakapumautia te rangatiratanga o te Atua ki te whenua.
'Kia tote mo te whenua’
